[Báo cáo toàn diện của Global Times] Với sự hợp tác cơ sở hạ tầng toàn cầu ngày càng sâu sắc và sự tiến bộ của thuận lợi hóa thương mại dịch vụ xuyên biên giới, ngành dịch vụ thiết kế kiến trúc quốc tế đang trải qua quá trình chuyển đổi sâu sắc. Mô hình dịch vụ xuyên biên giới truyền thống, tập trung vào "đầu ra giải pháp bản vẽ duy nhất", đang dần bị loại bỏ và các dịch vụ tư vấn toàn diện bao gồm toàn bộ vòng đời dự án đã trở thành xu hướng chủ đạo của ngành. Các doanh nghiệp thiết kế ở Trung Quốc, EU, ASEAN và các khu vực khác đang đẩy mạnh bố trí, đưa dịch vụ thiết kế kiến trúc xuyên biên giới bước sang một giai đoạn phát triển mới chất lượng cao và trở thành điểm sáng mới trong tăng trưởng thương mại dịch vụ toàn cầu.
Trong một thời gian dài, dịch vụ thiết kế kiến trúc xuyên biên giới vẫn ở mức độ “giao bản vẽ” nông cạn. Khi các doanh nghiệp thiết kế Trung Quốc ra nước ngoài, họ thường chỉ cung cấp các dịch vụ cơ bản như thiết kế sơ đồ và chuẩn bị bản vẽ xây dựng, thiếu sót rõ ràng trong các liên kết tiếp theo quan trọng như thích ứng với địa phương, điều phối xây dựng, kiểm soát chi phí và tư vấn vận hành và bảo trì. Mô hình này không những không đáp ứng được nhu cầu kiểm soát dự án toàn bộ quy trình của khách hàng nước ngoài mà còn dễ dẫn đến dự án bị chậm trễ, vượt chi phí và các rủi ro khác do khác biệt về tiêu chuẩn, thích ứng văn hóa chưa phù hợp và mất kết nối giao tiếp, hạn chế sự phát triển bền vững của dịch vụ thiết kế kiến trúc xuyên biên giới.
Trong những năm gần đây, nhu cầu nâng cấp của thị trường cơ sở hạ tầng toàn cầu và tối ưu hóa các chính sách thương mại dịch vụ xuyên biên giới đã trở thành động lực cốt lõi cho sự chuyển đổi của dịch vụ thiết kế kiến trúc xuyên biên giới. Một mặt, nhu cầu cơ sở hạ tầng tại các thị trường mới nổi như Trung Đông, Đông Nam Á và Châu Phi tiếp tục bùng nổ. Khách hàng nước ngoài không còn hài lòng với việc “có bản vẽ” mà còn hy vọng nhận được các dịch vụ trọn gói bao gồm lập kế hoạch trước dự án, tư vấn quyết định đầu tư, điều chỉnh tiêu chuẩn địa phương, kiểm soát quy trình xây dựng và tối ưu hóa sau vận hành, nhằm giảm rủi ro và chi phí của các dự án xuyên biên giới, đồng thời nâng cao chất lượng dự án và hiệu quả hoạt động. Dữ liệu ngành cho thấy kể từ năm 2026, nhu cầu về dịch vụ tư vấn toàn chu trình trong thiết kế kiến trúc xuyên biên giới trên toàn cầu đã tăng 37% so với cùng kỳ năm trước, vượt xa tốc độ tăng trưởng của nhu cầu đối với thiết kế sơ đồ đơn lẻ.
Mặt khác, việc thực hiện sâu các hiệp định thương mại khu vực như RCEP đã thúc đẩy việc tạo thuận lợi cho việc cung cấp dịch vụ thiết kế kiến trúc xuyên biên giới, hạ thấp ngưỡng tiếp cận thị trường và tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp thiết kế cung cấp dịch vụ tư vấn trọn gói. Ví dụ, theo các quy định liên quan về thương mại dịch vụ RCEP, các doanh nghiệp thiết kế Trung Quốc có thể cung cấp dịch vụ tư vấn thiết kế kiến trúc xuyên biên giới mà không cần thành lập pháp nhân ở các nước ASEAN như Indonesia và Việt Nam, giúp giảm đáng kể chi phí bố trí của các dịch vụ trọn chu kỳ. Đồng thời, các cơ quan như Bộ Nhà ở và Phát triển Đô thị-Nông thôn đã liên tục thúc đẩy xuất khẩu thiết kế kiến trúc xuyên biên giới, mở rộng thí điểm hệ thống trách nhiệm của kiến trúc sư và hướng dẫn các doanh nghiệp thiết kế Trung Quốc mở rộng chuỗi dịch vụ và nâng cao khả năng dịch vụ toàn chu trình của họ.
Trong làn sóng chuyển đổi ngành, các doanh nghiệp thiết kế Trung Quốc đã trở thành lực lượng quan trọng trong việc thúc đẩy nâng cấp dịch vụ tư vấn toàn chu trình xuyên biên giới cho thiết kế kiến trúc, dựa vào lợi thế công nghệ và lợi tức chính sách. Gần đây, Viện Nghiên cứu và Thiết kế Kiến trúc tỉnh Sơn Đông, với sự hợp tác sâu sắc với Weihai International, đã thắng thầu thành công Dự án Tòa nhà Văn phòng Tổng cục Hải quan tại Cộng hòa Dân chủ Congo (DRC), phá vỡ mô hình thiết kế đơn truyền thống và đảm nhận các dịch vụ tư vấn thiết kế toàn giai đoạn cho dự án. Để đáp lại việc DRC áp dụng các tiêu chuẩn của Pháp, nhóm đã tiến hành nghiên cứu so sánh và tích hợp các tiêu chuẩn thiết kế của Trung Quốc và Pháp, tích hợp phân tích khả thi xây dựng vào giai đoạn thiết kế ban đầu và xây dựng cơ sở kỹ thuật số dựa trên công nghệ BIM chuyển tiếp chuyên nghiệp, thực hiện trao quyền cho toàn bộ quy trình từ lập kế hoạch và thiết kế đến kiểm soát xây dựng và bảo trì sau vận hành. Nó không chỉ đảm bảo rằng dự án tuân thủ các yêu cầu quy định của địa phương mà còn kiểm soát hiệu quả chi phí và thời gian xây dựng, trở thành mô hình điển hình của dịch vụ tư vấn trọn gói xuyên biên giới.
Ngoài các doanh nghiệp Trung Quốc, các tổ chức thiết kế ở EU, Nhật Bản và các khu vực khác cũng đang đẩy nhanh việc bố trí các dịch vụ tư vấn toàn chu trình xuyên biên giới. Các doanh nghiệp thiết kế của EU tập trung vào xây dựng đô thị xanh, ít carbon và có khả năng phục hồi, cung cấp các dịch vụ toàn chuỗi như lựa chọn vật liệu carbon thấp, tính toán lượng khí thải carbon và tư vấn thiết kế tái thiết sau thảm họa cho các khu vực như Trung Đông và Châu Phi. Dựa vào lợi thế trong quản lý tinh tế, các tổ chức thiết kế Nhật Bản cung cấp dịch vụ tư vấn tổng hợp từ nghiên cứu sơ bộ và thiết kế thích ứng văn hóa đến bảo trì sau vận hành trong các dự án phức hợp dân cư và thương mại ở Đông Nam Á, nâng cao khả năng thích ứng địa phương và giá trị hoạt động lâu dài của dự án.
Các chuyên gia trong ngành chỉ ra rằng việc nâng cấp dịch vụ thiết kế kiến trúc xuyên biên giới từ “giải pháp đơn lẻ” lên “tư vấn toàn chu trình” về cơ bản là sự chuyển đổi của ngành từ “sản phẩm công nghệ” sang “sản phẩm giá trị”. Dịch vụ tư vấn toàn chu trình yêu cầu doanh nghiệp thiết kế không chỉ phải có năng lực chuyên môn và kỹ thuật vững chắc mà còn phải nắm vững các tiêu chuẩn thiết kế, phong tục văn hóa và chính sách, quy định của các quốc gia khác nhau, cũng như khả năng giao tiếp đa văn hóa và quản lý dự án toàn diện. Sự chuyển đổi này không chỉ có thể đáp ứng nhu cầu đa dạng của khách hàng nước ngoài và giảm rủi ro dự án xuyên biên giới mà còn thúc đẩy các doanh nghiệp thiết kế nâng cao khả năng cạnh tranh cốt lõi của họ, tạo điều kiện cho sự công nhận lẫn nhau và tích hợp các tiêu chuẩn thiết kế kiến trúc toàn cầu, đồng thời giúp phát triển chất lượng cao trong hợp tác cơ sở hạ tầng toàn cầu.
Điều đáng chú ý là các dịch vụ tư vấn toàn chu trình xuyên biên giới vẫn phải đối mặt với nhiều thách thức. Các vấn đề như rào cản tiêu chuẩn thiết kế ở một số quốc gia, thiếu nhân tài xuyên biên giới và chi phí truyền thông đa văn hóa cao đã hạn chế sự phát triển hơn nữa của ngành. Để đạt được mục tiêu này, những người trong ngành kêu gọi tất cả các quốc gia tăng cường sự liên kết và công nhận lẫn nhau về các tiêu chuẩn thiết kế kiến trúc, đơn giản hóa quy trình phê duyệt các dịch vụ xuyên biên giới và xây dựng nền tảng trao đổi tài năng thiết kế xuyên biên giới. Các doanh nghiệp thiết kế nên tập trung vào việc thích ứng địa phương và trao quyền kỹ thuật số, trau dồi tài năng tổng hợp với tầm nhìn toàn cầu và năng lực chuyên môn, cải thiện hệ thống dịch vụ toàn chu trình và thúc đẩy phát triển chất lượng cao hơn các dịch vụ tư vấn thiết kế kiến trúc xuyên biên giới.
Nhìn về phía trước, với sự phục hồi của cơ sở hạ tầng toàn cầu và sự trao quyền liên tục của công nghệ kỹ thuật số, các công nghệ như BIM và AI sẽ được tích hợp sâu với các dịch vụ tư vấn toàn chu trình xuyên biên giới, nâng cao hơn nữa hiệu quả và chất lượng dịch vụ. Đồng thời, được thúc đẩy bởi các khuôn khổ hợp tác như Sáng kiến Vành đai, Con đường và RCEP, dịch vụ tư vấn toàn chu trình xuyên biên giới về thiết kế kiến trúc sẽ trở thành một cực tăng trưởng quan trọng của thương mại dịch vụ xuyên biên giới, tiếp thêm sức sống mới cho sự phát triển bền vững của ngành xây dựng toàn cầu.
